" ئازادی تەنها میكیاج و لەچكە و جل پۆشین و هاوسەرگیری نییە"

" ئازادی تەنها میكیاج و لەچكە و جل پۆشین و هاوسەرگیری نییە"

زاری كرمانجی- سۆران: پەخشان نەجیمی تەمەن 25بەهارە، خاوەن دیپلۆمە لە بواری گەشت و گۆزار، ئێستا دانیشتووی قەزای سۆرانە، ئەو وەك كچێكی چالاك و بزۆز لە رێكخراوەكانی كۆمەڵگەی مەدەنی دەبیندرێت، ئەو گڕو تینەی وایكرد گفتووگۆیەكی لەگەڵ بكەین.
پەخشان، لە زۆربەی چالاكییەكانی سۆران بە جۆش و خرۆشەوە دەبیندرێت، ئەو باسی سەرچاوەی ئەم گەرموگورییەی كرد و گووتی " هەمیشە حەز دەكەم تێكەڵی خەڵك بم، كۆمەڵگەی خۆم باشتر بناسم و ئەزموونی كار و چاڵاكییەكانی دەورووبەرم بناسم تا بە بەرچاوی روونتر كاریان لەگەڵ بكەم".
كمی بەشداری كچان و ئافرەتان لە بۆنەكان و رێكخراوەكان زۆر قسەی لەسەر كراوە ئەو لەمبارەوە دەڵێت " تا پیاوسالاری بوونی هەبێت ئەم حاڵەتە دڕێژە دەكێشت و كومەڵگا بە ئاراستەی ناكامڵی دەروات، بەشداری كردنی كچانمان وایان لێ دەكات بەهێز بن و متمانە بەخۆیان بكەن و بوونی خۆیان لە كۆمەڵگا بسەڵمێنن، دروشمی پیاو سالاری بە جۆرێك بۆتە جەوهەری زۆرێك لە پیاوەكان و پێیانوایە گەر ئەمەیان نەبێت پیاو حساب ناكرێن، بۆیە ئەم دروشمە هەمیشە وەك هەورێكی رەش یەخەی كچان و ئافرەتان دەگرێت".
ئەو پێی وایە هەندێك لە رێكخراوەكانی كۆمەڵگەی مەدەنی كە لە سۆرانن لە ئاست بەرپرسیارییەتیی دانین و گووتی" هەموومان دەزانین هێزی سیاسی و هێزی حزبەكان لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست بە گشتی لە عێراق و لە هەرێمی كوردستان بە تایبەتی، هەمیشە وا دەكات ئەم رێكخراوانە بە ئەركی راستەقینەی خۆیان هەڵنەستن، دەكرێت رێگریان هەبێت لە بەردەم ئەو كارو چاڵاكیانەی دەیانەوێ بیكەن و كۆمەڵگا هۆشیار بكەن لەو گرفتانەی بەسەر چین و توێژەكانی كۆمەڵگە دێت، زۆرجار هەوڵی ئەوە دراوە رێگری لە رێكخراوەكان بكرێت، بە راشكاوی هەندێك لەو رێكخراوانەش ئەركی خۆیان وەك پێویست ئەنجام نادەن، ئەمەش وا دەكات خەڵك متمانەیان پێ نەكەن و پشتیان پێ نەبەستن بۆ باسكردن لە مافەكانیان، بە رای من هیچ رێكخراوێك بوونی نییە كە بە دڵسۆزیانە بۆ كۆمەڵگا كار بكات، چونكە هەمیشە دەستێكی باڵا هەیە لە پشت ئەو رێكخراوانە لە رووی مادیشەوە رێكخراوەكان سەنگیان دخرێتە بەر، ناتوانن كارەكانیان بە دروستی بكەن".
ئەم ماوەیە خۆكوشتنی كچان و ژنانمان لە دەڤەری سۆران بینی لە بەرامبەریشدا هیچ رێكخراوێك كاری لەسەر نەكرد بە دیدی پەخشان هۆكارەكەی بۆ ئەوە دەگەرێتەوە كە " تا ناوی ئافرەت بە جوانی نەهێندرێت، تا مافی ئافرەت بە تەواوەتی نەدرێت، تا دان بە بوونی ئافرەت دانەندرێت، ئەم خۆكوشتن و كوشتنانە و تەرم هاوشتنی ئافرەتان لە گرد و چیاكان و رووبارەكان و سوتاندن و خنكاندیان و بازرگانی پێ كردن و ئەو گرفتانەی بۆ ئافرەتان دروست دەكەن بەردەوام بن، پێویستە لە بناغەوە مافی ئافرەت وەك خودای گەورە یەكسانی پێ داوە و نیوەكەی دی كە پیاوە یەكەم جار لە هزرو بیرورای ئایندا ڕاست بكرێتەوە ئەوجا بەسەر كۆمەڵگە و دواتریش ئەو دروشمە ڕاستەی كە ئافرەت خۆدی مافی خۆی هەیە لە كۆمەڵگە زیندوو بكرێتەوە، ئەو گرفتانە كۆتایی بێت كە رووبەروی ئافرەت دەبن، هیوادارم لە ماشێتی هیچ گۆڤارێك و هەواڵی هیچ تیڤیك لە زاری هیچ خەڵكێك گوێبیستی خۆكوشتنی ئافرەت نەبم".
هەست دەكەم ئازادییەكی باش بەتۆ دراوە لەڵایەن خێزانەكەتانەوە، تۆ پێت وایە رێگری هەیە لە بەردەم كچان بۆ ئەوەی كار رێكخراوەیی نەكەن و بۆ؟، ئەو كچە شۆخە لە وەڵامدا گووتی " لەلایەن خێزانەكەمەوە ئازادیی تەواوم پێدراوە، بۆ ئەوەی خۆم بسەڵمێنم بۆ كۆمەڵگە، ئازادیەكەی منیش بەو رادەییە كە خۆم سنوورم داناوە، تا لە كۆمەڵگە باشتر هوشیار بم شان بە شانی پیاوان كار بكەم بۆ گەیاندنی ئەو روحییەتە بەهێزەی كە ئافرەت دەتوانێت ئازاد بێت، ئەو رێگریەی بەردەم كچانمان لە بەشداری نەكردنی كارو چاڵاكییەكانی بە بەراورد كردنی ساڵانی رابردوو باشترەو روو لە زیادبوونە، تێكەڵ بە كۆمەڵگە دەبن و فكر و ئازادی و بیرورای خۆیان دەرببرن، پێویستە لەسەر ئافرەتان و كچان خۆیان ئەم متمانەیە دروست بكەن، دەبێت مافەكانی خۆیان بەدەست بێنن، هێشتا خێزانەكان بە باشی تێنەگەیشتون كە ئێستا سەردەمی ئەوەیە ئافرەتیش كار بكات، نەك تەنها لە ماڵەوە بێت و ئیشی ماڵ و منداڵ پەروەردە بكات".
ئەو لە بارەی تێگەیشتنی ئافرەتان لە ئازادی گووتی" مانای ئازادی لە بیری ئافرەتی كورد ئەوەیە كە لەچكەی لەسەر نەبێت، بە دڵی خۆی جل لەبەر كات هاوسەرگیری بكات، مكیاج بكات، یا بە دڵی خۆی هەڵسووكەوت بكات، ئەمانە كۆمەڵێك ئازادین كە ئافرەتان دەیانەوێت، بەڵام ئەمە بە مانای هەموو ئازادی نییە، ئەمانە بەس نین، ئازادی بە شێوەیەكی گشتی ئەوە قسەی دڵی خۆم بكەم و بڕیاردەر بم بۆ ژیانم و كارەكانم، لە دید و فكری خۆم وێنەی سروشتیی خۆم و ئازادی بكێشم و لە دەسەڵاتدا بوونم هەبێت، خاوەن پێگەوپایە بم، لە گۆڕینی یاسا و ڕێساكانی حكومەت رۆڵم هەبێت، مافی یەكسانی بە هەموو چین و توێژەكانی كۆمەڵگە بدەم، ئازادی لە چوارچێوەی كۆمەڵگەی كوردیدا زۆر جوان و شیرینە لەبەرئەوەی كاتێك من لێرە دەژیم دەبێ بەپێی نەریت و یاساكانی كۆمەڵگە رەفتار بكەم، لەگەڵ ئەو ئازادییەی سنوورم بۆ داناوە، تەنیا بۆ ئافرەت نا بەڵكو بۆ پیاویش".
پەخشان زیاتر دواو باسی ئەو ئافرەتە بیانیانەی كرد كە لە كافتریاكان و شوێ،ەكانی دیكە كار دەكەن و دەستدرێژییان دەكرێتە سەر یا مافەكانیان زەوت دەكرێت، ئەو گووتی " نامەوێت هیچ ئافرەتێكی بیانی بێتە ناو كۆمەڵگە، چونكە ئەوەندە كێشەی بێ كاری هەیە دەتوانین ئافرەتانمان جێگرەوەی ئەو ئافرەتە بیانانە بن، حەز ناكەم هیچ ئافرەتێك رووبەرووی گرفتێك ببێتەوە، ئەو گرفت و ئازارانەی بەسەر ئافرەتانی بیانی دێن دەبێ یاسایەك هەبێت، تا بتوانن بەرگری لە خۆیان بكەن و بەرگریان لێ بكرێت، تا منیش وەك ئافرەتێك بە دەنگ بێم، یاساش بە دەنگ بێت، ئەو گرفتانەی تووشی ئەو ئافرەتانە دەبێت دەگەرێنمەوە بۆ ئەو هزرەی كۆمەڵگە كە بەرامبەریان هەیانە".
لە كۆتایی قسەكانیدا پەخشان نەجیم گووتی" ئەگەر لە رووی مادییەوە توانام هەبوایە، زۆر بە شانازییەوە كافتریا یا شوێنی تابیەت بە ئافرەتانم دەكردەوە، هەوڵی ئەوەش دەدەم لەگەڵ ئەو كەسانەی لە رووی مادییەوە دۆخیان باشە هاوكار بن بۆ دروستكردنی ئەو شوێنە، ئەگەر تەمەن رێگە بدات ئەو رۆژانەش دەبین كە شتێكی وا بۆ دڤەرەكەم دروست دەكەم".

زۆرترین بینراو