شۆفێران داواكارن برە پاریەك لە داهاتی گومرگ بۆ رێگا و بانەكانی حاجی ئۆمەران تەرخان بكرێت

شۆفێران داواكارن برە پاریەك لە داهاتی گومرگ بۆ رێگا و بانەكانی حاجی ئۆمەران تەرخان بكرێت

راپۆرت-محەمەد هەسنانی: هاووڵاتیان و شۆفێرانی هیڵی سەرەكی (چۆمان-دەروازەی كۆمەڵگای حاجی ئۆمەران) نیگەرانی خۆیان دەردەبڕن، لەخراپی و ئەو قۆرت و چاڵانەی لەم رێگا نێودەوڵەتییە دروستبوونەو ئاستەنگی زۆری لەبەردەم هاتووچۆی شۆفێران و جمووجۆڵی بازرگانی دروستكردووە.
عەلی حەسەن، پیشەی شۆفێرە بە زاری كرمانجی راگەیاند: "رێگای سەرەكەی هامڵتۆن (چۆمان-حاجی ئۆمەران) بەهۆی هەڵكەوتەی شوێنەكەو بەفر و باران بارینی زۆر لەناوچەكەدا و هاتووچۆ و قەرەباڵغی زۆر، بەتایبەتی لە بەر ئەوەی دەروازەیەكی نێودەوڵەتییە، بووەتە هۆی ئەوەی كە زیانێكی زۆر بە رێگاكە بكەوێت و لە چەندین شوێن قۆرت و تاسە و چاڵ دروست بێت، تا دێت ئاستەنگ و گرفتەكانیش زیاتر دەبن و بەربەست لەبەردەم هاتووچۆ دروست دەبێت، بۆیە ئەركە پلان و بەرنامەیەكی واهەبێت، كە زوو زوو ئەم جۆرە رێگایەنە چاكبكرێنەوەو پڕۆژەی خزمەتگوزاری بەردەوەمیان بۆ ئەنجام بدرێت و برە پارەیەك تایبەت لە گومرگی حاجی ئۆمەران بۆ رێگاوبانەكانی سنورەكە تەرخان بكرێت، ئەگەرنا لەوانەیە كێشەو گرفتەكان زیاتر بن".
ئەم شۆفێرە پێشیوابوو: "پێویست بوو لەم جۆرە دەروازە نێودەوڵەتیانە بودجەیەكی تایبەت و بەردەوام بۆ چاككردنەوە رێگاو بانەكان تەرخان بكرێت و هەوڵبدرێت ئاستەنگەكان لەبەردەم شۆفێران و جمووجۆڵی بازرگانی نەهێڵدرێن..
ئەندازیاری ڕاوێژكار: ئەیووب سەعید حەسەن، ماستەر لە بواری بەڕێوەبرنی ڕێگاوبان و ئەندازاری، بە زاری كرمانجی راگەیاند: "ئەگەر بەشێوەیەكی زانستی باسی لێوەبكەین، لەژێر كاریگەری ئاوو هەوا و بەرزی و نزمی پلەی گەرما، بێ گومان ڕێگاوبانەكان تووشی چەندین ئاستەنگ و تێكچوون دەبنەوە، چونكە یەكێك لە پێكهاتە سەرەكیەكانی تێكەڵەی قیڕ بریتیە لە قیڕی شل كە ئەویش سیفەتی (visco elastic)ی هەیە بەشێوەیەكی زۆر دەكەوێتە ژێر كاریگەری پلەی گەرما، بە جۆرێك لە پلە بەرزەكاندا شێوەی دەگۆڕێت، بۆ (شل)و لە پلە نزمەكانیشدا بۆ (ڕەق). بۆیە كەم و كوڕیەكانی قیڕی ڕێگاوبانەكانیش لەگەڵ گۆڕانی ئاوو هەواو پلەی گەرما زیاد دەكەن، بەتایبەتی دیاردەی درزبردن و ڕەگلە (cracking and rutting). لەبەر ئەوەشە كە ڕێگاو بانەكان پێویستیان بە پڕوسەیەكی تۆكمەی چاككردنەوە دەبێت".
دەشڵێت: "ئەگەر دەرزێك لە ڕێگایەك دروست بوو چارەسەر نەكرا بە پڕكرنەوەی بە قیڕی شل (crack sealing)٬ ئەوا گەورە دەبێت و دەبێت بە چاڵ ( pothole) كە پێویستە بە تێكەڵەی قیڕ پڕبكرێتەوە ( patching)٬ وە ئەگەر ئەوش چارەسەر نەكرا ئەوا ئاوی لە ناو كۆدەبێتەوە، سەرەنجام دزە دەكاتە ناو چینەكانی ژێرەوە (Sub base و Sub grade) ، ئەوەش كاردەكاتە سەر بەرگری ئەم چینانەو كەمكردنەوەی (bearing capacity)٬ سەرەنجام تێكچوونی تەواوی ڕێگاو دیاردەی داكەوتن (suttlement) لەژێر كاریگەری ئەو فشارەی كە لە ئۆتومبیلەكانەوە دەكەوێتە سەری (axle load)٬ بۆیە لەگەڵ دەركەوتنی هەر كەم و كوڕیەكی ڕێگاكان، پێویستە كاری پێویست ئەنجام بدرێت بۆ چاككردنەوەیان.
هەروەها ئەندازیار خوسرەت سادق دری، بەرپرسی كەرتی 4ی چاككردنەوەو پاراستنی رێگاو بانەكانی سۆران، گووتی : "سنووری فەرمانگەكەمان هەرسێ‌ قەزاكانی (سۆران، رواندز، چۆمان) لەخۆدەگرێت، ئەركی سەرەكی تیمەكانمان لەم سنوورانە راماڵینی بەفر و چاككردنەوەی ئەم رێگاو شەقامانەیە كە دووچاری رووچوون یان هاتنە خوارەوەی خۆڵ و بەرد و بەربەستەكان دەبنەوە، خۆشبەختانە ئێدارەی قەزاو ناحییەكانی سنوورەكەمان زۆر هاوكارمان بوونە، ئاسانكاریان بۆ تیمەكانمان كردووە و بەهانامانەوە هاتوون لەكاتی راپەڕاندنی ئیش و كارەكانمان، هەروەها پۆلیسی هاتووچۆ و بەرگری شارستانی و تیمەكانی دیكەی فریاكەوتنیش بەهەمان شێوە هاوكارمانن".
ئەوەش دەخاتەروو: "لەكاتی شەڕی داعش و دورستبوونی قەیرانی دارایی چەند ساڵێك، هاوشێوەی زۆربەی كاروپڕۆژە خزمەتگوزارییەكانی دیكە نەتوانرا بودجەی پێویست بۆ رێگاو بانەكانی سنوورەكەمان تەرخان بكرێت، ئەوەش بووە هۆی ئەوەی كە زیان بە زۆر لە شەقام و رێگاكان بگات و تائێستاش كاریگەری زۆری لەدوای خۆی بەجێهێشتووە، چونكە ئەگەر ساڵانە رێگاكان چاكنەكرێنەوە كێشەو گرفتەكان زیاتر دەبن، بەمەش بۆ چاككردنەوەی رێگاكانی سنوورەكەمان پێویستیمان بە ملیاران دینار هەیە تا نۆژەنیان بكەینەوە، هیوادارین لەمساڵدا بودجەی پێویست بۆ ئەم مەبەستە تەرخان بكرێت، بۆ ئەوەی بەشێوەیەكی كاراتر بتوانین كارو پڕۆژەكانمان ئەنجام بدەین".
لەلایەن خۆیەوە ئەحمەد قادرە سۆر، قایمقامی قەزای چۆمان، بە زاری كرمانجی راگەیاند: "بۆ لابردنی ئاستەنگەكانی بەردەم شۆفێران و جمووجۆڵی بازرگانی لە سنوورەكە، رێگای نێوان (چۆمان تا دەروازەی كۆمەڵگای نێودەوڵەتی حاجی ئۆمەران) دەرخستەی بۆكراوەو و رەزامەندیشی لەسەر دراوە، بۆ ئەوەی بودجەیەكی بۆ تەرخان بكرێت و دەست بەچاككردنی ئەم رێگا سەرەكییە بكرێت، هیوادارین لەئایندەدا كار لەسەر ئەنجامدانی ئەم پڕۆژەیە بكرێت.

 

زۆرترین بینراو