Share on facebook
ناجێگری نرخی دەرمانەكان بۆتە ماییەی نیگەرانی هاووڵاتییان
دووشەممە, 11 حوزەیران 2018 19:40


سەرەڕای بوونی ژمارەیەكی زۆری بەرچاو لەدەرمانخانەكان لەشاری سۆران، بەڵام تا ئێستا نارێكی‌و جیاوازی زۆری نرخی دەرمان هەیە ئەمەش بۆتە هۆی نیگەرانی خەڵك ‌و پێیان وایە كۆگاو دەرمانخانەكان هێندەی بۆ مەبەستی خۆ دەوڵەمەند كردن دەرمانەكان دەدەن بەخەڵك، هێندە بۆخزمەتكردن‌و چارەسەرێكی راستەقینەیی نەخۆش نیە، ئەوان گلەیی ئەوە لە حكومەت دەكەن تا ئێستا نەتوانراوە نرخی دەرمانەكان رێكبخرێن ‌و داوا دەكەن هەرچی زووە كار لەسەر ئەم پرسە بكرێت.


محەمەد باڵەك - سۆران


"شاری سۆران لەرووی كەرتی تەندروستی وێران‌و بێ‌ خاوەنە"، ئەمە دەستپێكی ووتەكانی هاووڵاتی سەلیم فەیسەڵی تەمەن 36 ساڵە، ئەو زیاتر بۆزاری كرمانجی دەڵێت" بەداخەوە شاری سۆران تەژین لەو دەرمانخانانەی بێ‌ مۆڵتن ‌و بەشی زۆری ئەوانەی دەرمانەكان دەفرۆشن كەرتی پزیشكی-دەرمان سازییان تەواو نەكردووە، ئەمەش وای كردووە بێ‌ سەرو بەری دروست ببێ‌، ئەمە جگە لەوەی نرخەكان لە دەرمانخانەیەك بۆ یەكێكی تر جیاوازی هەیە، هەندێك لە پزیشكەكان كۆنتاكیان كردووە لەگەڵ یەكێك لەدەرمان فرۆشەكان تەنها دەرمانی ئەوان وەردەگرن، ئەوانیش بە ئارەزووی خۆبان دەیفرۆشن‌و نەخۆشیش ناچارە بیكرێ‌ بەرپرسیاری یەكەمیش حكومەتە، چونكە دەبێ‌ سانسۆر بخاتە سەر ئەم پزیشكانە و سزایان بدات، چونكە ئەمانە كاری چارەسەركردن ناكەن بەڵكو ئەمانە بازرگانی دەكەن‌و دەیانەوێ‌ لەسەر باخەڵكی نەخۆش خۆیان دەوڵەمەند بكەن".
عائیشە ئیسماعیل، ئافرتێكی نەخۆشی شاری سۆرانەو تەمەنی 50 ساڵە لەیەكێك لەنۆرینگەكان دانیشتبوو چاوەڕوانی نۆرەی خۆی دەكردو كیسێك دەرمانی بەدەستە لەرزۆكەكانی گرتبوو، ئەو كە بەئەستەم دەنگی دەهات بەهۆی نەخۆشییەكەیەوە بەمشێوە بۆمان دووا" دەرمانخانەكان بەئارەزووی خۆیان دەرمانەكان دەفرۆشن‌وكەس خۆیان بەخاوەن نازانن، نرخی دەستە حەبێك لە شوێنێك بۆ شوێنێكی تر جیاوازی هەیە، ئەمەش ئێمەی نیگەران كردووە بۆیە داوادەكەین لێژنەیەك دروست بكرێت ‌و نرخی دەرمانەكان رێك بخەن"
بازرگانی كردن بەدەرمان بۆتە دیاردەیەكی بەرچاوو كەسیش نازانێ‌ ئەنجامەكەی بەكوێ‌ دەگات ئەمە سەرەتای قسەكانی هاووڵاتیی كەیفی حەمەدەمین ە و ئەو زیاتر بۆمان دوواو گووتی" من بەدەست نەخۆشی شەكرەوە دەناڵێنم بەردەوام دەرمان بەكار دێنم، بەڵام بەداخەوە دەرمانخانەكان زۆر بێ‌ بەزییانە دەرمانەكان بە خەڵكی دەفرۆشن‌و ئەیانەوێ‌ لەسەرحسابی ئێمە دەوڵمەندببن، ئەو بەنمونەوە بۆمان باس دەكات‌و دەڵێ‌ دوو دەستە حەبم لە شوێنێك كڕی، كاتێ‌ تەواوم كرد چووم لە شوێنێكی ترم كڕیم بەڵام 6 شەش هەزار دینار نرخەكەی هەرزانتر بوو، من رروی پرسیارم لەلایەنە پەیوەندی دارەكان دەكەم ئایا كێ‌ لەمە بەر پرسیارە؟ بۆچی ئەم جۆرە كەسانە سزانادرێن؟ئاخر دەیان كەسی وەك من نەخۆش هەیە ئەم هەمووانە ببنە قوربانی پركردنی باخەڵی خەڵكی بۆ؟، بۆیە داواكارین هەرچی زووە بەهانای ئەم خەڵكەوە بێن‌و یاسایێك بۆ جێگیر كردنی نرخەكان دابنیێن".
ئەیاز عەبدووڵا تەمەن 31 ساڵ یارەدەدەری پزیشكی‌و فرۆشیارێكی دەرمان كەوەك شاگرد لە دەرمانخانەیێكی شاری سۆران كاری فرۆشتنی دەرمان دەكات لەسەر گرانی نرخەكانی دەرمان بەم شێوەیە بۆمان دووا" راستە جیاوازییچكی بەرچاو لەنرخی دەرمانەكان هەیە لەدەرمانخانەكان، بەڵام هۆكاری ئەمەش دەگەرێتەوە بۆ جیاوازی نرخی فرۆشتنی دەرمان لەكۆگاكانی دەرمان، ئەوان جیاوازی دەكەن لەپێدانی دەرمان بە ئێمە بۆیە ئەمە وای كردووە ئەم جیاوازیە دروست بكات، ئەیاز زیاتر روونكردنوەی داوو گووتی" بۆنموونە گەر دەرمانخانەیەك سێ‌ كارتۆن حەب بێنێ‌ لەگەڵ كەسێك 6 كارتۆن ئەوا ئەوەی زیاتر دەكرێت بۆ ئەوان هەرزانتر دادەنێن، ئەگەر نا ئێمە نرخەكانمان گران نیە، بۆیە دەبێت نرخەكان لەكۆگاكان رێكبخرێت تاكو ئێمەش بتوانین بەنرخی شوێنە هەرزانەكان بیفرۆشین، ئەمە جگە لەوەی جیاوازی هەیە لەكۆگایەك بۆ كۆگایەكی تر، گەر تۆ بتەوێ‌ لە هەولێر دەرمان بهێنی هەرزانترە لەوەی لە سۆران بیهێنی ، هەروەها لە ڕانیە لەهەولێرو سۆران هەرزانترە گەر لەوان بیكڕییت، دەرمانخانەكانیش هەركەسەو لە شوێنێك دەیهێنێ‌ بۆ یە ئەم جیاوازیە دروست بووە".
"ئەوانەی باسی جیاوازی نرخەكان لە كۆگاكان دەكەن راست نیە، چونكە نرخی دەرمانەكان لەكۆگاكان بەسیستەمێكی رێكخراوەو ناتوانن جیاوازی بكەن" ئەمەش دەستپێكی قسەكانی ئاراس جەمال ی تەمەن 26 ساڵە ئەو دەرچووی بەشی پەرستیاری یەو لە دەرمانخانەیێكی شاری سۆران كار دەكات ئەو زیاتر دەڵێت" هۆكاری جیاوازی نرخەكان بۆ كوالێتی دەرمان‌و كۆمپانیاكان دەگەرێتەوە، هەندێك دەرمان بەشێوەی تەقلید داخڵی كۆگاكان دەكەن ‌و هەرزانترن، وەهەروەها كۆمپانیا كان كاتێ‌ دەزانن رەواجیان لەسەر دەرمانەكانە كەمیێك دەدەنە كۆگاكان، ئەمەش وادەكات نرخەكان گرانن ببێ‌".
فرۆشیارێكی دەرمان لەكۆگایێك كەنەیویست ئاماژە بە ناوەكەی بدەین بەم شێوەیە بۆ زاری كرمانجی گووتی" نرخەكان لەكۆگا هەمووی وەك‌و یەكە بەڵام هەندێكیان وەك منافەسەلەگەلچ یەكتر هەرزانتر دەیفرۆشێ‌، هەندێكیشیان كارگەكانیان جیاوازەو هەشیانە بەنرخی كۆگا دەیفرۆشێتەوە، بەڵام ئەوەی بەنرخی كۆگا دەیفرۆشێ‌ لە ئێمە نایكڕێت، بەڵكو لەو شوێنە دەیكڕێ‌ كە كۆگاكان لێی دەكڕن بێ‌ گوومان ئەمەش وای كردووە جیاوازیێكی زۆر دروستت ببێت، ئەمەش گومان لای هاووڵاتییان دروست دەكەت لە جۆرەكەی‌و ناتوانی بە ئارامی بەكاری بهێنێ‌ بۆیە دەبێ‌ هەوڵبدرێت نرخێكی جێگر دابنێنن و نەهێڵن كەس لەكەس هەرزانتر بفرۆشێت و نرخیچكی جێگر دابنرێت‌و نەخۆشیش بتوانێ‌ دەرمانەكە بكرێت".